STERREN

STERREN een fel stalende bol van extreem heet gas

In een donkere nacht zie je duizenden sterren fonkelen aan de hemel. Maar er zijn nog triljoenen sterren meer in de peilloze ruimte.

Net als onze zon zijn alle sterren oogverblindende bollen van hete gassen die miljarden jaren kunnen schijnen, aangedreven door kernfusie.

Wat zijn sterren

Een ster is een fel stralende bol van extreem heet gas. Voornamelijk waterstof die fantastische hoeveelheden energie genereert in zijn binnenste. Deze energie komt naar de oppervlakte en ontsnapt de ruimte in als licht, warmte en andere vormen van straling die onzichtbaar zijn voor onze ogen. Sterren zijn helder en warm als gevolg van de enorme hoeveelheid energie die ze generen.

Structuur van een ster

Sterren variëren enorm in omvang. Maar ze hebben allemaal dezelfde structuur. Elke ster heeft een extreem heet binnenste deel, of kern dat energie produceert. Eén of meer lagen gas waardoor deze energie naar buiten komt; een heet oppervlak en een atmosfeer.

Een gemiddelde ster

Onze zon is een gewone ster die enorm groot lijkt omdat hij zich zo dichtbij staat. Sterren ter grootte van onze zon hebben twee lagen waar energie doorheen gaat vanaf de kern. Een binnenste laag waar ze zich verplaats als straling en een buitenste laag waar ze zich verplaats door convectie (stijgende en dalende stromingen). In grote sterren zijn deze twee lagen omgekeerd. Terwijl sommige kleinere sterren slechts een convectielaag hebben. Net als alle andere sterren heeft de zon een fel oplichtend oppervlak dat licht en warmte uitstraalt.

Hoe sterren stralen

De energie van een ster wordt opgewekt door kernfusie in het binnenste. In dit proces verenigen de kernen van atomen zich tot massievere kernen. Kernfusie kan alleen optreden onder de extreem hoge temperaturen binnen in sterren.

Sterrenlicht

Behalve zichtbaar licht zenden sterren ook onzichtbare soorten straling uit. Zoals ultraviolette straling en microgolven. Al deze vormen van straling inclusief zichtbaar licht, worden samen het elektromagentisch (EM) spectrum genoemd. Sterren zijn te ver weg om ze van dichtbij te bestuderen. Maar ze kunnen ons veel vertellen door het licht en de andere vormen van straling die ze uitzenden.

Helderheid

De helderheid of magnitude van een ster kan ofwel aangegeven hoe helder hij eruitzien of hoe helder hij in werkelijkheid is. Deze verschillen van elkaar omdat sterren variëren in hun afstand tot de aarde, die bepaalt hoe helder ze voor ons zijn. Vreemd genoeg duidt op de schaal van helderheid een klein getal een zeer heldere ster aan en een groot getal juist een minder heldere.

Het elektromagnetisch spectrum

De donkere gaten in het spectrum van onze zon (hierboven) worden veroorzaakt door verschillende elementen

Licht verplaats zich als een golf. En we zien lichtgolven van verschillende lengten als kleuren rood licht. Bijvoorbeeld heeft een langere golflengte dan blauw. Sterren produceren energie in een scala aan golflengten. Waarvan de meeste onzichtbaar zijn. Astronomen bestuderen sterren met behulp van golflengten die we niet kunnen zien. Door het bestuderen van het spectrum van een ster kunnen astronomen erachter komen welke chemisch elementen hij bevat. Elk chemisch element in de atmosfeer van de ster absorbeert bepaalde golflengten in het spectrum van de straling van het warmere gas eronder. Wat een uniek beeld oplevert.

Hoe ver zijn de sterren

Alle sterren behalve de zon, bevinden zich op ongelooflijk grote afstanden van de aarde. Daardoor zien we ze alleen als speldenprikjes van licht aan de nachtelijke hemel. Ze zijn zo ver weg dat een speciale eenheid nodig is om hun afstand aan te geven. Deze eenheid is het lichtjaar, de afstand die het licht in een jaar aflegt. Een lichtjaar is ongeveer 10 biljoen km.

Author: Y Comak